ბლოგი
"კარგი იოგას ინსტრუქტორია, რადგან ინდოელია." გასეგებია რისთვისაც იყენებენ ამ ფრაზას ისინი, ვინც ცდილობს იოგას ბიზნესის აწყობას, ისიც გასაგებია, რომ განათლებული ადამიანისთვის ამგვარი სოფიზმი მიუღებელია, მაგრამ საქმეში ჩაუხედავი ადამიანებისთვის შეიძლება რამდენიმე განმარტების გაკეთება. არაერთხელ მოუმართავთ ჩემთვის თხოვნით, რომ საქართველოში მყოფ ინდოელებს, რომლებიც იოგას ინსტრუქტორებად მუშაობენ, გაევლოთ კვალიფიკაციის კურსები ჩემი ხელმძღვანელობით და დავხმარებოდი მათ იოგას ინსტრუქტორის საერთაშორისო სერტიფიკატის აღებაში, მაშინ, როცა მათი მენეჯერები გაჰყვირიან, "ჩვენ საუკეთესო ინდოელი ინსტრუქტორები გვყავს". როგორ გყავთ, როდესაც ჩემ წინაშე აღიარებულია მათი არასაკმარის კვალიფიკაციას. როდესაც ჩვენს ქვეყანაში მიგრანტების შემოსვლა შეიზღუდა, იოგაზე ფულის კეთების მსურველებს გაუჭირდათ ინსტრუქტორების ჩამოყვანა, მაშინ ასეთი წინადადება მივიღე, რომ ისინი აქ იპოვიდნენ ინდოელ ხალხს, რომლებსაც მე იოგას შევასწავლიდი ან თუ ვინმე ისეთი გამოდგებოდა, რომ უკვე რამე ეცოდინებოდა, ამასაც შევამოწმებდი და ამ კურსების გავლის შემდეგ ისინი დასაქმდებოდნენ. რა თქმა უნდა ამგვარ ყოვლად გაუგონარ და ყალბ მიდგომაზე მე უარი ვთქვი, მაგრამ საქმე ის არის, რომ ამ მენეჯერება იციან, რომ ინდუსობით მანიპულირება სინამდვილეში სიყალბეა და მათ რეალურ კომპეტენციას არ ადასტურებს. ასეთი შთაბეჭდილება მრცება, რომ მათთვის ნაკლებ მნიშვნელოვანია მათი კვალიფიკაცია მთავარია «კანის ფერი» წარმატებით გაყიდონ. ...ან უბრალოდ რამე გაყიდონ. შევეცდები განვმარტო რამდენიმე საკითხი: 1.იოგა არ გადადის სისხლით. ეს არ არის ნაციონალური ან რასისტული მოვლენა. ბავშვობაში მახსოვს, როდესაც ჩინური საბრძოლო ხელოვნებით ვიყავი გატაცებული, ყველა ჩინელის დანახვაზე (მაშინ იშვიათად თუ ნახავდით ჩინელს საქართველოში) მეგონა, რომ მას კუნფუ უნდა სცოდნოდა, თუმცა, ზოგიერთ მათგანს გაგონილიც კი არ ჰქონდა. ჩვენს დროში, მართალია, გლობალური ინტერესის სფეროებს, მაგალითად სპორტის, ხელოვნების, მეცნიერების და სხვა ისეთ სფეროებს, რომლებიც მსოფლიოს ყურადღების ცენტრშია, არ ახასიათებს ნაციონალისტურ-რასისტული დომინანტურობა, სხვა, მსოფლიოსთვის ნაკლებად საინტერესო დარგებში ასეთი სხვაობა შესაძლოა არსებობდეს. მაგალითად, რომ ვთქვათ: — ინგლისელები კარგი ფეხბურთელები არიან. მიუხედავად იმისა კონკრეტული ინგლისელი საერთოდ ფეხბურთელია თუ არა. — ინდოელები ჭადრკში მაგრები არიან. თუ მსოფლიო ჩემპიონატებს გადავხედავთ ვნახავთ, რომ ეროვნულობის ფაქტორი აქ არ მუშაობს. თუ ვიმსჯელებთ წმინდა ფიზიკური თვალსაზრისით და როგორც ბევრს ესმის იოგას, როგორც მოქნილობას და სხეულის ფლობას ისე შევხედავთ არავითარი უპირატესობა არ არსებობს და ის მოსაზრება, თითქოს, აზიის ქვეყნებში მიწაზე სხედან და "მეჯნებში უფრო გახსნილი" არიან (რაც ანატომიის ცოდნასთან ვერ არის მთლად კარგად) არა მხოლოდ იოგასთან არამედ, ზოგადად, ჭკუას მოკლებულია, ვინაიდან იოგას მენჯების მოქნილობასთან არავითარი განსაკუთრებული კავშირი არ აქვს და არც იმას აქვს მნიშვნელობა ვინ მოქნილია და ვინ არა იოგასთვის. იოგაში ვარჯიშს ჯანმრთელობის მდგომარეობის დატვირთვა აქვს და ეს თვითმიზანი არ არის. ერთ-ერთი ქართველი ექიმი ჩემს სტუდენტს, რომელსაც სახსრის პრობლემა ჰქონდა ეუბნება, "თავი დაანებე იოგას, ეს ვარჯიშები ქართული სახსრებისთვის არ არის. ეს აზიური სახსრების ვარჯიშებია." ...ეს ექიმი წამყვან კლინიკაში მუშაობს. მოკლედ, ამგვარი რეკლამა ნაკლებად მინახავს განვითარებულ ქვეყნებში ან გონებრივად განვითარებულ წრეებში. ინდოეთის იოგას ფედერაციის პრეზიდენტთან შეხვდრის და არა ერთი კომუნიკაციის დროს ამგვარი ფორმულირება არ შემიმჩნევია და პასუხისმგებლიანი პირები საერთაშორისო სივრცეში ამგვარ ნაციონალურ გამოხტომას არც იკადრებდნენ ალბათ. 2. ყველა თანამედროვე სახეობას ავტორი ჰყავს. იოგას ის სახეობები, რომლებსაც ჩვენ ვიცნობთ და რომლებიც გავრცელებულია დასავლეთის ქვეყნებში არის კონკრეტული პირების მიერ შექმნილი მეთოდები და თუ კონკრეტულად ამ ხაზთან არ გაქვს კავშირი. მართალია, იოგას ამ სახეობებს საფუძველი გაცილებით უფრო ადრე იწყება, მაგრამ მისი ფორმირება მოხდა მე-20 საუკუნეში. დღესდღეობით ყველაზე გავრცელებული ფორმებია აშთანგა იოგა, აიენგარ იოგა, შივანანდა იოგა, ფაუერ იოგა, ვინიასა იოგა, ჯივამუკტი იოგა, აკრო იოგა, ბიკრამ იოგა. პირველი სამი სახეობის გარდა ყველა დანარჩენი შექმნილია ამერიკაში. და ისიც უნდა გავითვალისწინოთ, რომ პატაბჰი ჯოისმა აშთანგა ვინიასა იოგა მოარგო დასავლეთის საზოგადოებას, რომლებსაც სურდათ მეტი დატვირვა მიეღოთ. "ფიტნესი" არასდროს არ ყოფილა ინდური იოგას ფუნქცია. აშანგა იოგა შეიქმნა მაისორში, აიენგარი მოღვაწეობდა პუნაში, კრიშნამაჩაია კი მათი მასწავლებელი - მადრასში. კრიშნამაჩარია — თანამედროვე იოგას "მამა" (1888—1989) კრიშნამაჩარიას, რომელსაც თანამედროვე იოგას მამას უწოდებენ, ერთ-ერთი მასწავლებელი რამა მოჰან ბრაჰმაჩარი ცხოვრობდა ნეპალში, მან იოგა სხვადასხვა წყაროებიდან შეისწავლა ზოგიერთი ვარჯიშები ჭიდაობიდანაც კი არიღო და იმ დროისთვის პოპულარული დასავლური ტანვარჯიშისგან და საკუთარი იოგას ტანვარჯიშის სისტემა შექმნა. ჰიმალაელი გურუები ყბადაღებული ჰიმალაის იოგას თემა ამ მიმართებით სპეკულაციაა, რადგანაც კრიშნამაჩარიას იოგა შეიცავს ჰიმალაის გარკვეული სწავლების ელემენტებს, მაგრამ არა პირიქით. ის, რაც კრიშნამაჩარიამ შექმნა სამხრეთში (ჯერ მაისორში და შემდეგ მადრასში) ეს მისი შემოქმდებაა და თავად მან მისი მოსწავლეების საშუალებით მსოფლიოს გაუზიარა. "აბსტრაქტულ ჰიმალაის გურუებს" არავითარი კავშირი არ აქვთ არც აშთანგა ვინიასა იოგასთან, არც აიენგარ იოგასთან და მით უმეტეს ამერიკაში შექმნილ იოგას სახეობებთან. მე მყავდა ერთი ნაცნობი, რომელიც ინდოეთში მოგზაურობდა და იოგას რუსი ტურისტების წრეში აკეთებდა გოაზე და როდესაც ეკითხებოდნენ — სად ისწავლეო, — ინდოეთშიო — პასუხობდა. არათუ გოაზე ან სხვაგან სადმე. ამ კონკრეტული მეთოდების შესწავლა მაისორში გვერდზე ქუჩაზეც კი შეუძლებელი იყო (იგულისხმება აშთანგა იოგა). ან როგორ შეიძლებოდა სხვაგან სწავლა, როდესაც ოსტატს კონკრეტული სახლი ჰქონდა სადაც ასწავლიდა. ის იგივეა ვიღაცამ რომ თქვას — მე ფეხბურთი ინგლისში ვისწავლე აზერბაიჯანელებისგან. ჯერ რატომ ინგლისში ზოგადად? და მერე ყველგან ფეხბურთი გდია? ამიტომ საკითხი არ დგას "სად", არამედ "ვისგან", იმიტომ, რომ ეს ოსტატები მთელი მსოფლიოს მიმართულებით მოძრაობდნენ და ასწავლიდნენ ხალხს და როგორც უკვე აღვნიშნე იოგას ეს სახეობები დასავლეთში უფრო პუპულარული იყო როგორც "ვარჯიშები. ხოლო ინდოელების ჩართულობა მაშინ გამძაფრდა, როდესაც დაინახეს, რომ მათმა რამდენიმე თანამემამულემ საზღვარგარეთ წარმატებას მიაღწია და ეს ერთგვარ ბიზნესად იქცა და ყველამ დაიწყო, აგერ, მეც ინდოელი ვარო. ამიტომ ყველაზე მარტივია ვნახოთ არა ის, ვინ რა ეროვნების არის, ან რომელ ქვეყანაში აქვს ნასწავლი არამედ — კომპეტენცია. რამდენად სწორია, რომ, მაგალითად, ბახის შვილი იყოს აღიარებული მხოლოდ იმიტომ, რომ დიდი მუსიკოსის შვილია, თქვენ განსაჯეთ. 3. "დასავლური" იოგა ახლა, მინდა ძალიან მნიშვნელოვანი საკითხი განვიხილო. ერთი კონკრეტული პოზის მაგალითზე. ჯანუ შირშასანა ან არდჰაბადჰა პადმაპასჩიმოტანასანა. ჩვენ ვხედავთ განსხვავებას. ერთ შემხვევაში თვით პატტაბჰი ჯოისი (აშთანგა ვინიასა იოგას შემქმნელი) და მეორეში ქალი (თამამედროვე, დასავლური იოგას სტილი). პირველ ფოტოზე თავი დევს მუხლზე და ზურგი მოხრილია, მეორეში ზურგი გამართულია. თვითონ პატაბჰი ჯოისი თავის წიგნში —"იოგა მალა" (რომელიც ჩემ მიერ თარგმნილია) წერს რომ თავი დახრის დროს მუხლებთან უნდა მივიდეს. ხოლო თანამედროვე იოგაში, როგორც ამას ჩვენ ვასწავლით, ეს დაუშვებელია. რომელია სწორი? საქმე ის არის, რომ იმ წლებში, როდესაც ეს წიგნი დაიწერა და საერთოდ იოგას ძველ წიგნებშიც ასეა, არ იყო ხერხემალი სათანადოდ შესწავლილი. ალბათ, არ იყო ტომოგრაფია და სხვა თანამედროვე კვლევები, რომლებიც სწორ წარმოდგენას მოგვცემდნენ, რა არის სასარგებლო ხერხემლისთვის და რა არა. პირველ შემთხვევაში მალთა შორის დისკის შევიწყოვება ხდება მეორეში — პირიქით. პოზის სახელწოდებაც კი მიუთითებდა იმაზე, რომ თავის მიტანა მუხლებთან ეცადათ ჯანუ შირშასანა (jah-noo shur-shah-sah-nah ; Sanskrit: जानु शीर्षासन; IAST: jānu śīrṣāsana), თავი მუხლთან. აქ არის ბმული სადაც ახსნილია დეტალურად წინზნექის სწორი და არასწორი შესრულების დეტალები, მაგრამ ვხედავთ, რომ ინდურ ტრადიციულ იოგაში ეს მიდგომა არ არის. ამიტომ მიგვაჩნია, რომ ამგვარი სტერეოტიპებით მანიპულირება ან კეთილსინდისიერებას აყენებს ეჭქვეშ ან აზროვნების ჰორიზონტს. გარდა ამისა თანამედროვე კვლევებმა აჩვენა, რომ ძალიან ბევრი დეტალი იყო დასახვეწი. და ამ დახვეწის პროცესი პირდაპირპროპორციულად არის დაკავშირებული კვლევებისა და დაინერესების ზრდის ინტენსივობაზე. ...და რომელ ქვეყნებში ხდება ეს ეფექტიანად, თქვენ თვითონ დაასკვნით.
იოგას სახლი
• იოგას-სახლი პირველი იოგას ცენტრია საქართველოში (2009)• ერთადერთი ცენტრი საქართველოში, რომელიც აღიარებულია საერთაშორისო იოგას ფედერაციის და ალიანსის მიერ. • წამყვან ინსტრუქტორი - გიორგი ბერძენიშვილი: 12 წლიანი ინსტრუქტორობის გამოცდილება. აშთანგა იოგა მსოფლიოში აღიარებული ოსტატებისგან შეისწავლა.• ჩვენი მიდგომა გამოირჩევა იმით, რომ გარანტირებული ხართ სწორი ახსნით, როგორც ტექნიკური, ისე ანატომიური თვალსაზრისით, რადგან ჯგუფები დაკომპლექტებულია იმგვარად, რომ ინსტრუქტორის ყურადღება ყოველთვის საკმარისია და შესაბამისი ჯგუფში არსებული პრაქტიკოსების რაოდენობისთვის.• ჩვენი მიდგომა არ ეფუძნება ზედაპირულ ნიშნებს, როგორიცაა: ინსტრუქტორის ბუნებრივი მონაცემები, ინსტრუქტორთა კულტურული წარმომავლობა და ა.შ.ჩვენი მიდგომა ეფუძნება იოგას ცოდნას!

© 2016 იოგას ფედერაცია